Volleyball VNL

เซตเตอร์คนเดียวหรือสองคน ระบบทีมแบบไหนเหมาะกับทีมสมัครเล่น

เซตเตอร์คนเดียวหรือสองคน ระบบทีมแบบไหนเหมาะกับทีมสมัครเล่น
ที่มา: Wikimedia Commons

ทีมเพิ่งตั้งได้ไม่นาน มีคนเซตลูกได้พอใช้สองคน หรือมีคนหนึ่งที่เซตเก่งกว่าใครชัดเจน คำถามที่ตามมาแทบทุกทีมคือ จะฝากเกมไว้กับเซตเตอร์คนเดียวตลอดทั้งเซต หรือแบ่งให้สองคนผลัดกันทำหน้าที่ตามรอบหมุน

ทั้งสองทางเล่นได้จริงในระดับสมัครเล่น ไม่มีแบบไหนถูกหรือผิดตายตัว แต่แต่ละแบบเรียกร้องสิ่งที่ต่างกันจากผู้เล่น ถ้าเลือกไม่ตรงกับคนในทีม เกมจะติดขัดตั้งแต่ลูกแรกที่รับเสิร์ฟขึ้นมา

ก่อนไปถึงข้อดีข้อเสีย ขอปูพื้นชื่อระบบที่ได้ยินกันบ่อยสักนิด ตัวเลขในชื่อระบบบอกว่ามีตัวตีกี่คน และมีคนเซตกี่คน

ใครที่ยังไม่แน่ใจว่าตำแหน่งอื่นๆ ในสนามทำหน้าที่อะไรบ้าง ย้อนไปอ่านภาพรวมหน้าที่ของแต่ละตำแหน่งบนคอร์ตก่อนได้ ตรงนี้จะโฟกัสแค่เรื่องคนเซต

ข้อดีที่แต่ละระบบให้กับทีม

เซตเตอร์คนเดียว (5-1)

เซตเตอร์สองคน (4-2 และ 6-2)

ข้อจำกัดที่ควรรู้ก่อนตัดสินใจ

เซตเตอร์คนเดียว (5-1)

เซตเตอร์สองคน (4-2 และ 6-2)

ข้อจำกัดหลายข้อแก้ได้ด้วยการซ้อม ทีมที่อัดคลิปการซ้อมไว้แล้วมานั่งดูด้วยกันจะเห็นชัดว่ารอบหมุนไหนที่ลูกสองไม่ถึงมือคนเซต หรือรอบไหนที่ตัวตียืนผิดที่ ข้อมูลแบบนี้ช่วยตัดสินใจเรื่องระบบได้ดีกว่าการเดา

เหมาะกับทีมแบบไหน

ทีมที่มีคนเซตเก่งโดดเด่นอยู่คนเดียว ระบบ 5-1 มักคุ้มที่สุด แต่ควรมีอีกคนที่ซ้อมเซตไว้เป็นตัวสำรอง อย่างน้อยให้พอประคองเกมได้ในวันที่ตัวหลักไม่อยู่

ทีมที่ทุกคนยังเพิ่งเริ่ม ระบบ 4-2 เป็นจุดตั้งต้นที่ดี เพราะคนเซตไม่ต้องวิ่งไกล ลูกที่รับขึ้นมาไม่ตรงนักก็ยังพอเซตต่อได้ ทีมได้ฝึกเล่นสามจังหวะให้ครบก่อนจะคิดเรื่องความซับซ้อน

ทีมที่มีคนเล่นได้รอบด้านสองคน ตีก็ได้ เซตก็ดี ระบบ 6-2 ทำให้แนวหน้ามีตัวเลือกเยอะขึ้นโดยไม่ต้องเปลี่ยนตัวบ่อย

ไม่ว่าเลือกแบบไหน สิ่งที่ทุกระบบต้องมีเหมือนกันคือการสื่อสาร คนเซตต้องประกาศตัวว่าลูกที่สองเป็นของเขา และเพื่อนต้องหลบให้ทาง ทีมที่ยังมีจังหวะวิ่งเข้าหาลูกเดียวกันสองคนควรฝึกตะโกนบอกกันด้วยคำสั้นที่ทุกคนเข้าใจตรงกันไปพร้อมกัน

ทีมวอลเลย์บอลที่ลงตัวคล้ายวงอังกะลุงที่แต่ละคนถือคนละเสียงแล้วประสานกันออกมาเป็นเพลงเดียว ไม่มีใครต้องเล่นทุกโน้ต แต่ทุกคนต้องรู้ว่าจังหวะไหนเป็นของตัวเอง ระบบเซตเตอร์ก็คือการตกลงกันว่าโน้ตตัวที่สองของทุกแต้มจะเป็นของใคร

เวลาตัดสินใจ ลองไล่สามข้อนี้: ถ้ามีคนเซตได้ดีกว่าคนอื่นชัดเจนและมาซ้อมแทบทุกครั้ง เลือก 5-1 ถ้าทั้งทีมยังรับลูกไม่นิ่ง เริ่มที่ 4-2 และถ้ามีสองคนที่ทั้งเซตและตีได้ใกล้เคียงกัน ค่อยขยับไปลอง 6-2 แล้วเปลี่ยนระบบใหม่ได้เสมอเมื่อคนในทีมเปลี่ยนไป