Volleyball VNL

ถุงเท้าคู่เดิม ไหว้พระก่อนลงสนาม กิจวัตรนำโชคของนักกีฬาช่วยอะไรได้

ถุงเท้าคู่เดิม ไหว้พระก่อนลงสนาม กิจวัตรนำโชคของนักกีฬาช่วยอะไรได้
ที่มา: Wikimedia Commons

“วันนี้ใส่ถุงเท้าคู่นั้นมาหรือเปล่า คู่ที่ใส่แล้วชนะรอบที่แล้วน่ะ” ประโยคทำนองนี้เป็นตัวอย่างที่ได้ยินข้างสนามวอลเลย์บอลสมัครเล่นแทบทุกที่ บางทีมมีคนที่ต้องผูกเชือกรองเท้าข้างซ้ายก่อนเสมอ บางคนต้องยกมือไหว้พระก่อนออกจากบ้านทุกครั้งที่มีแข่ง

กิจวัตรแบบนี้ไม่ใช่เรื่องแปลก และไม่ใช่เรื่องน่าอาย แต่ก็มีความเข้าใจคลาดเคลื่อนบางอย่างที่ทำให้มันกลับมาเป็นภาระมากกว่าตัวช่วย ลองแยกดูทีละเรื่อง

“ถ้าไม่ได้ใส่ถุงเท้าคู่นี้ วันนี้แพ้แน่”

ความเชื่อแบบนี้ทำให้กิจวัตรที่ควรช่วยให้ใจสงบกลายเป็นตัวสร้างความกังวลเสียเอง ลองนึกภาพว่าเช้าวันแข่งหาถุงเท้าคู่นั้นไม่เจอ ใจที่ควรอยู่กับการวอร์มอัปจะไปติดอยู่กับเรื่องที่ไม่เกี่ยวกับลูกบอลเลย

มุมที่ช่วยได้มากกว่าคือมองว่าถุงเท้าคู่นั้นเป็นแค่เครื่องเตือนให้นึกถึงความรู้สึกดีๆ ในวันที่เล่นได้ดี ไม่ใช่สิ่งที่ตัดสินผลแข่ง ถ้าวันไหนไม่มี ก็ยังมีวิธีอื่นที่พาใจกลับมาได้ เช่น การหายใจช้าๆ หรือการทบทวนแผนการเล่นของทีม ผลแพ้ชนะมาจากสิ่งที่ทั้งทีมทำในสนาม ซึ่งเป็นเรื่องที่เราควบคุมได้จริง

“แค่ไหว้พระก่อนแข่ง ไม่ต้องซ้อมหนักก็ได้”

การไหว้พระหรือการสวดมนต์ก่อนแข่งเป็นสิ่งที่ผู้เล่นจำนวนมากทำแล้วรู้สึกจิตใจมั่นคง เป็นเรื่องที่ควรเคารพ และหลายคนก็เติบโตมากับวิถีนี้ เหมือนที่คนไทยจำนวนมากชอบแวะไหว้พระที่วัดระหว่างทริปเที่ยวนครนายกหรือที่อื่นๆ เพื่อเป็นสิริมงคลและให้ใจสบาย

แต่สิ่งที่ความศรัทธาให้ได้คือความสงบและกำลังใจ ไม่ได้แทนที่ชั่วโมงซ้อมรับลูก ซ้อมเสิร์ฟ หรือความแข็งแรงของร่างกาย ผู้เล่นที่ทั้งตั้งใจซ้อมและมีที่พึ่งทางใจ จะลงสนามด้วยความมั่นใจที่มีฐานรองรับทั้งสองด้าน ทีมที่แฟนไทยภาคภูมิใจก็ไม่ได้ยืนอยู่ในเวทีโลกได้ด้วยโชค แต่ด้วยการเล่นเป็นทีมและพื้นฐานที่แน่น อย่างที่เล่าไว้ในบทเรื่องจุดเด่นของทีมชาติไทยในเวทีนานาชาติ

“กิจวัตรนำโชคเป็นเรื่องงมงาย ไม่มีประโยชน์อะไรเลย”

อีกฝั่งหนึ่งก็มองข้ามไปไกลเกินเหมือนกัน ทั้งที่กิจวัตรซ้ำๆ ก่อนลงสนามมีประโยชน์ที่อธิบายได้ในแง่ของใจ การทำอะไรเดิมๆ ตามลำดับเดิม ช่วยส่งสัญญาณให้ตัวเองรู้ว่ากำลังเข้าสู่โหมดแข่ง ลดความวุ่นวายในหัว และให้ความรู้สึกว่ามีอะไรบางอย่างที่อยู่ในการควบคุม ท่ามกลางสิ่งที่คาดเดาไม่ได้ในวันแข่ง

ประโยชน์นี้ไม่ได้มาจากถุงเท้าหรือเชือกรองเท้า แต่มาจากการทำซ้ำอย่างตั้งใจ จึงไม่จำเป็นต้องดูถูกเพื่อนที่มีกิจวัตรแบบนี้ และไม่จำเป็นต้องรับรองว่ามันมีพลังวิเศษด้วย

“ทุกคนในทีมต้องเชื่อแบบเดียวกันถึงจะเข้าขา”

ในทีมเดียวกันอาจมีคนที่ไหว้พระ คนที่สวดภาวนาตามศาสนาของตัวเอง คนที่ฟังเพลงเดิมก่อนลงสนาม และคนที่ไม่ทำอะไรเลย ทุกแบบอยู่ร่วมกันได้ ตราบใดที่ไม่มีใครถูกบังคับหรือถูกล้อเลียน

สิ่งที่ทำให้ทีมเข้าขากันจริงคือการเคารพกัน รู้ว่าเพื่อนต้องการอะไรก่อนลงสนาม และให้พื้นที่กันบ้าง ทีมที่อยากรู้จักกันมากขึ้นอาจลองหากิจกรรมนอกสนามที่ทำร่วมกันแล้วช่วยให้เข้าใจกันมากขึ้น แทนการพยายามให้ทุกคนมีพิธีเหมือนกัน

ถ้ารู้สึกว่ากิจวัตรเดิมเริ่มกลายเป็นความกังวล ลองค่อยๆ เปลี่ยนไปใช้กิจวัตรที่ควบคุมได้ทุกครั้ง เช่น ลำดับการวอร์มอัป การยืดแขนไหล่ หรือขั้นตอนสั้นๆ ก่อนเสิร์ฟแบบที่เล่าไว้ในเรื่องการทำให้ใจนิ่งเมื่อเสียงเชียร์ดังจนมือสั่น กิจวัตรแบบนี้ไม่มีวันหายไปจากลิ้นชัก

ในมุมของคนเขียน กิจวัตรนำโชคที่ดีคือสิ่งที่ทำแล้วใจเบาขึ้น ไม่ใช่สิ่งที่ลืมทำแล้วใจหนักลง ถ้ามันยังเป็นอย่างแรกอยู่ ก็เก็บถุงเท้าคู่นั้นไว้ต่อได้เลย