Volleyball VNL

พ่อแม่ข้างสนามวอลเลย์บอลเยาวชน เชียร์แบบไหนช่วยลูก แบบไหนกดดัน

พ่อแม่ข้างสนามวอลเลย์บอลเยาวชน เชียร์แบบไหนช่วยลูก แบบไหนกดดัน
ที่มา: Wikimedia Commons

“คุณพ่อคุณแม่ควรทำอะไรตอนนั่งดูลูกแข่งครับ” คำถามนี้โค้ชทีมเยาวชนได้ยินแทบทุกฤดูกาล บางครั้งถามด้วยความตั้งใจดีอยากช่วย บางครั้งถามหลังจากที่ตัวเองเพิ่งตะโกนบอกลูกให้ตบแรงๆ จนลูกหันมามองด้วยสีหน้าลำบากใจ คำตอบไม่ซับซ้อน แต่ต้องอาศัยการห้ามใจพอสมควร

ควรทำ: เชียร์ทั้งทีม ไม่ใช่แค่ลูกตัวเอง

เสียงเชียร์ที่ดีที่สุดข้างสนามคือเสียงที่ทุกคนในทีมได้ยินแล้วรู้สึกว่ามีคนอยู่ข้างเขา ปรบมือให้ลูกรับสวยๆ ของเพื่อนลูก ให้กำลังใจคนที่เพิ่งเสิร์ฟเสีย ทั้งที่ไม่ใช่ลูกเรา เด็กที่ได้ยินผู้ใหญ่เชียร์ทั้งทีมจะเรียนรู้ว่าวอลเลย์บอลเป็นเกมของหกคน ไม่ใช่การโชว์ของคนเดียว

ควรเลี่ยง: สั่งเทคนิคแทนโค้ชจากข้างสนาม

“ย่อลงอีก” “ตบเส้น” “ไปรับสิ” ประโยคเหล่านี้อาจถูก แต่ถ้าโค้ชกำลังสอนให้เด็กทำอีกแบบ เด็กจะได้ยินสองเสียงที่ขัดกันในเวลาไม่กี่วินาที ผลคือลังเลและเล่นแย่ลง ปล่อยเรื่องเทคนิคให้โค้ช ถ้ามีข้อสงสัยเรื่องวิธีสอน ค่อยไปคุยกับโค้ชเป็นการส่วนตัวหลังจบวัน ไม่ใช่ระหว่างเกม

ควรทำ: ถามความรู้สึกก่อนถามผล

ระหว่างทางกลับบ้าน ประโยคแรกที่ลูกได้ยินสำคัญมาก ลองเริ่มด้วย “วันนี้สนุกไหม” หรือ “ลูกชอบช่วงไหนที่สุด” แทน “ทำไมแพ้” หรือ “ทำไมเสิร์ฟเสียตั้งหลายลูก” เด็กส่วนใหญ่รู้ตัวอยู่แล้วว่าพลาดตรงไหน สิ่งที่เขาต้องการตอนนั้นคือคนที่รับฟัง ไม่ใช่คนวิเคราะห์เกมซ้ำ

ถ้าลูกอยากคุยเรื่องเกมเอง ค่อยฟังและถามต่อตามจังหวะ บางครั้งการเล่าเรื่องนักตบรุ่นพี่ที่ผ่านความผิดหวังมาก่อนจะเป็นตำนาน ก็ช่วยให้ลูกเห็นว่าการแพ้เป็นส่วนหนึ่งของเส้นทาง

ควรเลี่ยง: ตะโกนใส่ผู้ตัดสินหรือทีมตรงข้าม

ผู้ตัดสินในรายการเยาวชนหลายคนเป็นครูหรืออาสาสมัครที่มาช่วยงาน การตัดสินพลาดเกิดขึ้นได้เหมือนการเล่นพลาด เด็กที่เห็นพ่อแม่ตะโกนใส่ผู้ตัดสินจะเรียนรู้ว่าเวลาเกมไม่เป็นใจให้โทษคนอื่น และบางทีมอาจถูกตักเตือนเพราะพฤติกรรมของกองเชียร์ ทีมตรงข้ามก็เป็นเด็กเหมือนลูกเรา ปรบมือให้ลูกสวยๆ ของเขาบ้างก็ไม่เสียหายอะไร

ควรทำ: ช่วยทีมแบบไม่ล้ำเส้น

พ่อแม่ช่วยทีมได้หลายทาง เช่น ผลัดกันรับส่งเด็ก เตรียมน้ำดื่มกับผลไม้ หรือช่วยดูแลของใช้ส่วนกลาง ทำตามที่โค้ชหรือครูผู้ดูแลขอ ไม่ตัดสินใจแทน และไม่เข้าไปในพื้นที่ทีมระหว่างแข่งถ้าไม่ได้รับเชิญ

เด็กที่เดินทางไปแข่งด้วยกันบ่อยๆ มักสนิทกับครอบครัวของเพื่อนในทีม เป็นเรื่องดีที่มีผู้ใหญ่หลายบ้านช่วยกันดูแล แต่ความสนิทก็ต้องรักษาให้พอดี ใครที่สนใจเรื่องมิตรภาพแบบนี้ลองอ่านมุมเมื่อผู้ใหญ่ในบ้านเพื่อนเอ็นดูเราเป็นพิเศษ ซึ่งช่วยให้เห็นว่าทั้งเด็กและผู้ใหญ่ควรวางตัวอย่างไรให้ความสัมพันธ์ยืนยาว

ควรเลี่ยง: เอาลูกไปเทียบกับเพื่อน

“ดูเพื่อนเขาสิ ตบได้ตั้งเยอะ” ประโยคนี้ทำร้ายสองคนพร้อมกัน ลูกเราที่รู้สึกว่าไม่ดีพอ และเพื่อนลูกที่ถูกยกขึ้นมาเปรียบเทียบโดยไม่ได้ตั้งใจ เด็กแต่ละคนโตไม่เท่ากัน บางคนตัวสูงเร็ว บางคนมาทีหลัง ถ้าอยากรู้ว่าลูกพัฒนาไหม ให้เทียบลูกกับตัวเขาเองเมื่อหลายเดือนก่อน

สำหรับเด็กเล็กที่เพิ่งเริ่ม การเล่นด้วยลูกเบา ตาข่ายต่ำ และเกมย่อส่วนที่เหมาะกับเด็กประถม จะช่วยให้ทุกคนได้สัมผัสลูกมากขึ้น การเปรียบเทียบเรื่องฝีมือในวัยนี้แทบไม่มีความหมาย

เหมาะกับใคร

แนวทางนี้ใช้ได้กับพ่อแม่และผู้ปกครองของนักกีฬาเยาวชนทุกระดับ ตั้งแต่ทีมโรงเรียนไปจนถึงทีมที่ลงแข่งรายการระดับจังหวัด รวมถึงครอบครัวที่ลูกเริ่มจากทีมโรงเรียนต่างจังหวัดแล้วอยากไปคัดตัว ซึ่งยิ่งต้องการกำลังใจที่มั่นคงจากที่บ้าน

ในสายตาของครูที่คุมทีมเด็กมาหลายรุ่น ผลการแข่งมักถูกลืมเร็วกว่าที่ผู้ใหญ่คิด แต่สิ่งที่เด็กเก็บไว้นานกว่าคือใครนั่งรออยู่ข้างสนาม และคนคนนั้นพูดอะไรตอนเขาเดินออกมา