Volleyball VNL

ช่วงไม่มีรายการแข่ง นักวอลเลย์บอลสมัครเล่นควรพักหรือซ้อมต่อแค่ไหน

ช่วงไม่มีรายการแข่ง นักวอลเลย์บอลสมัครเล่นควรพักหรือซ้อมต่อแค่ไหน
ที่มา: Wikimedia Commons

รายการที่ซ้อมมาทั้งฤดูเพิ่งจบไป ทีมแยกย้ายกลับบ้าน แล้วคำถามก็โผล่ขึ้นมาในหัว ควรหยุดตีไปเลยสักพัก หรือต้องซ้อมต่อไม่ให้ฝีมือตก ถ้าหยุดแล้วกลับมาจะเริ่มใหม่หมดไหม

คำถามแบบนี้ไม่มีคำตอบเดียวที่ใช้ได้กับทุกคน แต่มีหลักกว้างๆ ที่ช่วยให้ช่วงว่างจากการแข่งกลายเป็นช่วงที่ได้ประโยชน์ ไม่ใช่ช่วงที่ร่างกายพังหรือใจหมดไฟ

พักเลยทันทีหลังจบรายการ ผิดไหม

ไม่ผิด และสำหรับหลายคนนี่คือสิ่งที่ร่างกายต้องการที่สุด ช่วงท้ายรายการมักซ้อมถี่และเล่นหนักติดกันหลายนัด กล้ามเนื้อ ข้อต่อ และใจล้วนสะสมความล้ามา การพักเต็มที่ระยะหนึ่งช่วยให้ทุกอย่างได้ซ่อมแซมตัวเอง

พักในที่นี้ไม่ได้แปลว่านอนเฉยๆ ทั้งวัน แต่หมายถึงหยุดกระโดดและตบลูกซ้ำๆ ให้ร่างกายได้ขยับในแบบที่เบากว่า นอนให้พอ กินอาหารให้ครบ ซึ่งเป็นพื้นฐานเดียวกับที่นักกีฬาอาชีพใช้ฟื้นตัว อ่านรายละเอียดได้ในเรื่องอาหารและการฟื้นตัวที่อยู่เบื้องหลังฟอร์มของนักวอลเลย์บอล

ระยะเวลาพักขึ้นอยู่กับว่าฤดูที่ผ่านมาหนักแค่ไหน และร่างกายแต่ละคนฟื้นตัวเร็วช้าต่างกัน สัญญาณที่ดีคือเมื่อเริ่มรู้สึกคิดถึงสนามและอยากกลับไปจับลูก ไม่ใช่รู้สึกว่าต้องไปเพราะกลัวฝีมือตก

ไม่ตีวอลเลย์บอล แล้วจะรักษาความฟิตด้วยอะไร

กิจกรรมที่ใช้ร่างกายคนละแบบกับวอลเลย์บอลช่วยได้มาก เพราะทำให้หัวใจและปอดยังทำงาน โดยไม่กระแทกข้อเข่าและข้อเท้าซ้ำในท่าเดิม ตัวเลือกที่หลายคนใช้ เช่น เดินเร็ว ว่ายน้ำ ปั่นจักรยาน หรือเดินป่าระยะสั้น

ช่วงนี้ยังเป็นโอกาสดีที่จะออกไปเดินตามเส้นทางศึกษาธรรมชาติในเมืองน่านหรือที่ไหนก็ได้ที่มีต้นไม้และอากาศดี ให้ขาได้เดินบนพื้นที่ไม่เรียบ ใจได้พักจากเสียงนกหวีด และกลับมาสนามด้วยความรู้สึกสดกว่าเดิม

ต้องฝึกความแข็งแรงต่อไหม

ควรมีบ้าง แต่เปลี่ยนจากหนักมาเป็นเบาและสม่ำเสมอ ท่าพื้นฐานอย่างการย่อเข่า การทรงตัวขาเดียว การเสริมกล้ามเนื้อแกนกลาง และการบริหารไหล่ด้วยยางยืด ช่วยรักษาความมั่นคงของข้อต่อที่วอลเลย์บอลใช้หนัก โดยเฉพาะไหล่ข้างที่ใช้ตบและเข่าที่ต้องลงน้ำหนักทุกครั้งที่กระโดด

ถ้าไม่แน่ใจว่าท่าไหนเหมาะกับร่างกายตัวเอง ถามโค้ชประจำทีมหรือนักกายภาพบำบัดจะปลอดภัยกว่าการลองตามคลิปโดยไม่มีคนดู หลักสำคัญคือออกจากการฝึกแล้วรู้สึกสดชื่น ไม่ใช่ล้าจนเดินไม่ไหว

อาการเจ็บที่ลากมาจากฤดูที่แล้ว ทำอย่างไรดี

ช่วงไม่มีรายการแข่งคือเวลาที่ดีที่สุดในการให้อาการเจ็บค้างได้หายจริง ไม่ว่าจะเป็นนิ้วซ้น ข้อเท้าที่เคยพลิก หรือไหล่ที่ปวดหลังตบ ระหว่างฤดูหลายคนฝืนเล่นต่อเพราะไม่อยากทิ้งทีม แต่ตอนนี้ไม่มีเหตุผลที่ต้องฝืนแล้ว

ถ้าพักแล้วยังปวดเวลาขยับ บวม หรือข้อดูหลวมผิดปกติ ให้นัดแพทย์หรือนักกายภาพบำบัดช่วยดูสาเหตุ ดีกว่าปล่อยไว้จนกลายเป็นปัญหาเรื้อรังตอนฤดูใหม่เริ่ม

จะใช้ช่วงว่างนี้ให้ฝีมือดีขึ้นได้อย่างไร

ลองเลือกทักษะเดียวที่รู้สึกว่าเป็นจุดอ่อนที่สุดในฤดูที่ผ่านมา เช่น รับลูกเสิร์ฟไม่นิ่ง เซตลูกมือบนไม่สะอาด หรือเสิร์ฟเสียบ่อย แล้วตั้งเป้าว่าจะแก้เรื่องนั้นอย่างเดียว การฝึกทักษะเฉพาะจุดในปริมาณน้อย เช่น ซ้อมรับลูกกับกำแพงหรือกับเพื่อนสักคน ไม่หนักร่างกายเท่าการเล่นเกมเต็ม

สิ่งที่ควรระวังคือการจัดตารางฝึกหนักต่อเนื่องจนไม่มีวันพักเลย เพราะกลัวว่าคนอื่นจะแซง แบบนั้นมักจบด้วยการบาดเจ็บหรือหมดไฟก่อนฤดูใหม่จะเริ่ม ใครที่หยุดไปนานกว่าที่ตั้งใจ ให้ค่อยๆ ไล่ร่างกายกลับตามขั้นตอนการกลับมาตีวอลเลย์บอลหลังห่างสนามไปนาน แทนการกระโดดเต็มแรงตั้งแต่วันแรก

เมื่อประกาศรายการใหม่เริ่มออกมา นั่นคือสัญญาณให้เปลี่ยนโหมดจากพักมาเตรียมตัว ซึ่งต่างจากช่วงนี้ทั้งความหนักและเป้าหมาย รายละเอียดอยู่ในเรื่องสิ่งที่ทีมควรซ้อมช่วงโค้งสุดท้ายก่อนลีกสมัครเล่นเปิดฤดู ส่วนตอนนี้ ปล่อยให้ร่างกายได้หายใจไปก่อน